Những mô hình tư duy là những framework và nguyên tắc giúp bạn đưa ra những quyết định tốt hơn. Chúng không cung cấp câu trả lời trực tiếp, nhưng chúng cung cấp những cách tiếp cận mới để giải quyết những vấn đề cũ. Bạn có thể chạy vài vấn đề qua cùng một mô hình tư duy và xem liệu nó có thay đổi cách bạn suy nghĩ về những vấn đề đó hay không. Có thể bạn sẽ tìm thấy một giải pháp mới, nhưng bạn chắc chắn sẽ nâng cao mức độ suy nghĩ của mình. Đây chính là nơi giá trị thực sự nằm ở.
Năm mô hình tư duy dưới đây không phải là những khái niệm riêng biệt cho marketing nội dung, nhưng chúng đã chứng tỏ rất hữu ích trong công việc của chúng tôi. Chúng tôi hy vọng bạn cũng sẽ thấy chúng có giá trị như vậy.
MAYA: Most Advanced Yet Acceptable (Tiên Tiến Nhất Nhưng Vẫn Được Chấp Nhận)
Các chuyên gia marketing nội dung luôn bán những ý tưởng. Tại một thời điểm nào đó trong sự nghiệp của bạn, bạn sẽ phải quảng bá những bài viết blog cho những độc giả mới, trình bày những ý tưởng cho những biên tập viên hoài nghi, hoặc xây dựng một chiến lược marketing nội dung để trình bày trước một nhóm điều hành. Vậy làm thế nào để bạn bán được những ý tưởng mới mẻ mà không làm cho người khác cảm thấy choáng ngợp?
Loewy tin rằng người tiêu dùng bị xé nát giữa hai lực lượng đối lập: sự tò mò về những điều mới và nỗi sợ hãi của bất cứ điều gì quá mới. Kết quả là họ có xu hướng hướng tới các sản phẩm mạnh mẽ nhưng dễ hiểu ngay lập tức. Loewy gọi lý thuyết lớn của anh ta là “Most Advanced Yet Acceptable” (MAYA). Anh ấy nói rằng để bán một cái gì đó ngạc nhiên, hãy làm cho nó quen thuộc; và để bán một cái gì đó quen thuộc, hãy làm cho nó ngạc nhiên.
Áp dụng MAYA trong marketing nội dung
Khi bạn đang bán những ý tưởng, bài viết, và thậm chí cả chính mình, hãy tìm những cách để thêm một chút bất ngờ vào những con đường đã cũ. Bài viết này chính là một nỗ lực áp dụng MAYA cho marketing nội dung, cung cấp một cách nhìn mới về một chủ đề đã được đề cập rộng rãi trong hơn một thập kỷ. Nó luôn có thể nổi bật với chỉ cần lượng “mới” phù hợp.
2. MECE: Mutually Exclusive, Collectively Exhaustive (Loại Trừ Lẫn Nhau, Bao Quát Toàn Bộ)
MECE là một cách để chia nhỏ những vấn đề phức tạp thành những phần nhỏ hơn. Đó là một chiến lược đặc biệt hữu ích để giúp những người viết tổ chức và trình bày những ý tưởng một cách rõ ràng. Hãy tưởng tượng rằng bạn đang viết một bài viết được chia thành năm phần. Để nó được MECE, nó cần phải:
Loại Trừ Lẫn Nhau (Mutually Exclusive)
Nội dung của mỗi phần không nên trùng lặp với bất kỳ phần nào khác. Mỗi ý tưởng chỉ nên xuất hiện một lần trong bài viết của bạn.
Bao Quát Toàn Bộ (Collectively Exhaustive)
Cùng nhau, các phần phải bao gồm chủ đề sao cho không có thông tin nào bị bỏ sót. Bạn đã bao gồm mọi khía cạnh quan trọng của chủ đề.
Làm thế nào để áp dụng MECE trong viết lách
MECE framework hòa hợp với nguyên tắc song song, điều này có nghĩa là mỗi một trong năm phần đó cũng nên tuân theo cùng một cấu trúc. Ví dụ, tất cả các tiêu đề phụ nên bắt đầu bằng động từ, hoặc tất cả các phần nên kết thúc bằng một bài học chính.
Các bước để áp dụng MECE cho bài blog của bạn
- Liệt kê tất cả các khía cạnh: Viết ra mọi điều bạn muốn đề cập đến trong bài viết của mình
- Nhóm những ý tưởng liên quan: Kết hợp những ý tưởng liên quan vào những nhóm tự nhiên
- Kiểm tra sự trùng lặp: Đảm bảo không có sự trùng lặp giữa các phần
- Kiểm tra sự hoàn chỉnh: Đảm bảo bạn đã bao gồm tất cả các khía cạnh quan trọng
- Sử dụng song song: Đảm bảo cấu trúc của mỗi phần là nhất quán
MECE ngoài cấu trúc bài viết
MECE có thể được sử dụng theo nhiều cách khác trong marketing nội dung. Ví dụ, nó giúp ích khi lên kế hoạch cho nội dung mới hoặc khi loại bỏ nội dung cũ. Lý tưởng là bạn muốn có một bài viết toàn diện cho mỗi chủ đề thay vì một loạt những bài viết ngắn bao gồm những khía cạnh của chủ đề đó. Điều này không chỉ giúp bạn tổ chức suy nghĩ của mình mà còn giúp công cụ tìm kiếm hiểu rõ hơn về chủ đề chính của bạn.
3. Circle of Competence (Vòng Tròn Năng Lực)
Mô hình tư duy này được chấp nhận bởi những nhân vật nổi tiếng như Warren Buffet và Charlie Munger. Nó cho rằng bạn nên hoạt động chủ yếu trong “vòng tròn năng lực” của mình, tức là bộ kỹ năng hiện tại của bạn, trong khi liên tục cố gắng mở rộng vòng tròn đó.
Nếu bạn muốn cải thiện khả năng thành công của mình trong cuộc sống và kinh doanh, hãy xác định chu vi của vòng tròn năng lực của bạn và hoạt động bên trong. Theo thời gian, hãy cố gắng mở rộng vòng tròn đó nhưng đừng bao giờ đánh lừa bản thân về nơi nó đứng ngày hôm nay, và đừng bao giờ sợ nói “Tôi không biết”.
Áp dụng trong sự nghiệp marketing nội dung
Mô hình này có thể cụ thể đối với nội dung, nhưng nó hữu ích hơn trong bối cảnh sự nghiệp của bạn. Bạn sẽ thành công thường xuyên hơn nhiều khi hoạt động trong vòng tròn năng lực của mình, nhưng hãy cố gắng chậm chạp mở rộng các ranh giới của nó. Bạn tiến bộ trong sự nghiệp của mình khi vòng tròn của bạn tăng lên.
Mở rộng vòng tròn năng lực
Một thói quen thử những điều mới, học tập, lặp lại, và cố gắng lại chính là cách bạn mở rộng vòng tròn. Bạn không cần phải thử mọi điều cùng một lúc, nhưng liên tục học những kỹ năng mới sẽ giúp bạn trở thành một chuyên gia tốt hơn.
4. Simple vs. Simplistic (Đơn Giản vs. Đơn Thuần)
Có một câu nói được quy cho Michelangelo có nội dung như sau: “Điều mà người ta tốn rất nhiều công sức để làm, nên trông như thể nó đã được ném đi một cách nhanh chóng, gần như không có cố gắng. Hãy tốn công sức vô hạn để làm một cái gì đó trông như không cần nỗ lực.” Sự đơn giản chỉ được đạt được bằng cách vượt qua sự phức tạp, và công việc của chúng tôi đầy những yếu tố phức tạp.
SIMPLE (Đơn Giản) ✓
- Kết quả của một quá trình lặp đi lặp lại
- Rõ ràng và dễ hiểu
- Được thiết kế với mục đích
- Loại bỏ những gì không cần thiết
SIMPLISTIC (Đơn Thuần) ✗
- Bỏ quên những chi tiết quan trọng
- Không thực tế hoặc thiếu sắc thái
- Quá tùy tiện
- Dễ dàng nhưng thiếu tính toán
Đạt được sự đơn giản trong công việc của bạn
Trong thực tế, việc đạt được sự đơn giản có nghĩa là:
- Viết, chỉnh sửa, và viết lại những bài viết cho đến khi chúng được tối ưu hóa hoàn hảo cho người đọc
- Tính đến hàng chục biến số không hoàn hảo (nhân khẩu học độc giả, dữ liệu từ khóa, những hiểu biết cạnh tranh, v.v.) để xây dựng một chiến lược marketing nội dung đơn giản, có thể thực hiện được
- Thực hành trình bày của mình một lần lại một lần để loại bỏ bất cứ điều gì ngoài nội dung tác động nhất
Các dấu hiệu cảnh báo của suy nghĩ đơn thuần
5. Strategies vs. Tactics (Chiến Lược vs. Chiến Thuật)
Một số chuyên gia marketing nội dung được giao nhiệm vụ tạo ra các chiến lược. Những người khác được giao nhiệm vụ thực hiện chiến thuật của chúng. Bất kể bạn ở vị trí nào, điều quan trọng là phải hiểu rõ sự khác biệt giữa một chiến lược và một chiến thuật.
STRATEGY (Chiến Lược)
- Một nguyên tắc hướng dẫn
- Giúp bạn đạt được kết quả dài hạn
- Không thường xuyên thay đổi
- Yêu cầu cam kết dài hạn
TACTIC (Chiến Thuật)
- Một mục đích hành động nhỏ
- Giúp bạn gần kết quả mong muốn
- Có thể thay đổi khi cần thiết
- Có thể thay đổi nhanh chóng
Tại sao sự khác biệt này lại quan trọng
Mặc dù điều này có vẻ như là nói những điều hiển nhiên, các chiến lược và chiến thuật bị nhầm lẫn mọi lúc. Thật hữu ích để học cách thực hiện các chiến thuật, nhưng cách để nâng cao sự nghiệp của bạn là học cách suy nghĩ một cách chiến lược.
Chiến lược này đôi khi bị bỏ dở vì kết quả không đạt được nhanh chóng. Một chiến lược tốt rất đơn giản và kém hấp dẫn. “Tăng lưu lượng hữu cơ bằng cách tạo nội dung để xếp hạng cho các từ khóa đuôi dài” là một chiến lược âm thanh, nhưng nó cũng rất nhàm chán. Bạn phải thoải mái đủ với nó để chống lại những đề xuất rằng nó không hoạt động hoặc không cung cấp đủ nhanh chóng. Bỏ dở một chiến lược quá sớm có nghĩa là nó sẽ không bao giờ hoạt động. Bắt đầu lại sẽ tăng thời gian để có kết quả tốt.
Nhân cách người đọc là có vấn đề vì chúng tập trung quá nhiều vào nhân khẩu học. Thay vào đó, thật hữu ích khi suy nghĩ về người đọc của bạn trên một thang từ chiến thuật đến chiến lược: Người đọc chiến thuật cần hướng dẫn; những người đọc chiến lược cần các framework. Việc tạo các nhân cách như thế này buộc bạn phải cân nhắc cách người đọc mục tiêu của bạn suy nghĩ, không phải những chủ đề họ quan tâm.
Những chiến lược tốt có thể thay thế những chiến thuật không đáng tin cậy. Lấy quảng bá nội dung làm ví dụ. Hầu hết các chuyên gia marketing nội dung không xem xét tìm kiếm hữu cơ là một kênh, vì vậy họ không tính đến nó trong lập kế hoạch quảng bá nội dung. Trong thực tế, tìm kiếm hữu cơ là kênh lớn nhất và đáng tin cậy nhất. Tạo một chiến lược để tối ưu hóa nội dung cho SEO sẽ có khả năng cung cấp kết quả tốt hơn nhiều so với chiến thuật chẳng hạn như đăng nội dung trên các trang web cộng đồng như Reddit.
Suy nghĩ chiến lược để tăng tốc sự nghiệp của bạn
Suy nghĩ và hành động một cách chiến lược là một trong những cách tốt nhất để tăng tốc độ công việc và sự nghiệp của bạn. Nó không chỉ giúp bạn đạt được kết quả tốt hơn mà còn giúp bạn làm việc thông minh hơn chứ không phải chỉ làm việc chăm chỉ. Áp dụng cách suy nghĩ chiến lược này rộng rãi để có được kết quả tốt nhất.
Bảng so sánh các mô hình tư duy
| Mô Hình | Khái Niệm Chính | Áp Dụng Chính | Lợi Ích Chính |
|---|---|---|---|
| MAYA | Mới mẻ + quen thuộc | Quảng bá ý tưởng và nội dung | Làm cho ý tưởng hấp dẫn hơn |
| MECE | Không trùng + đầy đủ | Tổ chức nội dung và cấu trúc | Rõ ràng, toàn diện, dễ hiểu |
| Circle of Competence | Hoạt động + mở rộng | Phát triển sự nghiệp dài hạn | Tiến bộ bền vững và chắc chắn |
| Simple vs. Simplistic | Đơn giản – Đơn thuần | Chất lượng nội dung và suy nghĩ | Sâu sắc và nhận thức được |
| Strategies vs. Tactics | Dài hạn – Ngắn hạn | Lập kế hoạch và thực hiện | Kết quả bền vững và khả dụng |
Kết luận
Năm mô hình tư duy này không phải là công thức kỳ diệu sẽ giải quyết tất cả các vấn đề của bạn. Chúng là những công cụ để giúp bạn suy nghĩ rõ ràng hơn và đưa ra quyết định tốt hơn. Bạn càng sử dụng những mô hình này, chúng sẽ trở thành phần tự nhiên của quá trình suy nghĩ của bạn. Hãy thử chạy vài vấn đề qua từng mô hình và xem liệu nó có thay đổi cách bạn tiếp cận những vấn đề đó hay không. Có thể bạn sẽ tìm thấy một giải pháp mới, nhưng bạn chắc chắn sẽ nâng cao mức độ suy nghĩ của mình. Và đó chính là nơi giá trị thực sự nằm ở.
