Năm 2025 là năm nhiều biến động với người làm tối ưu hóa tìm kiếm: trí tuệ nhân tạo lấn sân, lưu lượng tự nhiên giảm, còn kết quả tìm kiếm đổi liên tục. Bạn không đơn độc nếu cảm thấy choáng ngợp. Bài viết này chọn lọc 13 câu hỏi và câu trả lời của chuyên gia Lily Ray, đối chiếu với số liệu quốc tế, để bạn nắm cách tạo nội dung, đo lường thành công và chuẩn bị cho các đợt cập nhật thuật toán năm 2026.
Bối cảnh: một năm biến động và dữ liệu bị thu hẹp
Tháng 9 năm 2025, Google ngừng hỗ trợ tham số cho phép lấy 100 kết quả ở mỗi lần tìm kiếm. Các công cụ theo dõi thứ hạng giờ phải gửi nhiều yêu cầu hơn mới thu được độ sâu dữ liệu cũ. Một phân tích cho thấy 87,7% website giảm tổng lượt hiển thị và 77,6% website giảm số từ khóa riêng biệt.
Lily Ray nhận định đây là thay đổi về cách Google báo cáo, chứ chưa chắc là thay đổi về cách hiển thị trang. Biên tập viên của bản gốc còn ghi chú rằng thứ hạng dưới vị trí thứ 20 vốn ít giá trị, vì nó chỉ đưa ra định hướng chung chứ không dẫn tới hành động cụ thể.
Tạo nội dung: ít hơn nhưng tốt hơn
Câu hỏi đầu tiên là các phương tiện truyền thông nên đổi cách tiếp cận ra sao khi bản tổng quan và chế độ trí tuệ nhân tạo xuất hiện ở hầu hết truy vấn. Lily Ray trả lời rằng điều đó phụ thuộc vào mô hình kinh doanh. Nếu bạn kiếm tiền từ lượt xem trang và liên kết tiếp thị liên kết, bạn sẽ gặp khó, vì các tính năng này được thiết kế để giữ người dùng ở lại.
- Mở rộng sang mạng xã hội để chạm tới khán giả ở nơi họ đang có mặt.
- Xây bản tin email để sở hữu kênh liên lạc trực tiếp.
- Cân nhắc tiếp thị trả phí cho nhóm nội dung thật sự sinh lời.
Ở môi trường mới, ít nội dung hơn lại tốt hơn.Diễn đạt lại ý của Lily Ray về chiến lược nội dung
Câu hỏi thứ hai bàn về nội dung do trí tuệ nhân tạo viết. Về mặt kỹ thuật, câu trả lời là an toàn, vì hướng dẫn tháng 2 năm 2023 của Google nhấn mạnh chất lượng chứ không xét cách sản xuất. Tuy nhiên, nhiều website bị ảnh hưởng bởi cập nhật thuật toán lại phụ thuộc nặng vào nội dung tự động, nên rủi ro không bằng không.
Câu hỏi thứ ba nói về diễn đàn như Reddit và Quora ngày càng được xếp cao. Có lúc một bài đăng về thương hiệu của bạn xuất hiện cao hơn chính website, và thường chứa bình luận tiêu cực. Dù bạn thích hay không, Google và các mô hình ngôn ngữ lớn đều coi trọng diễn đàn, nên né tránh không phải lựa chọn khôn ngoan.
| Việc nên làm | Cách thực hiện |
|---|---|
| Hiện diện ở nơi khán giả có mặt | Tương tác chân thành qua diễn đàn của thương hiệu và nhân viên thật |
| Tránh bị cấm | Giới thiệu rõ danh tính, không quảng bá lộ liễu, tuân thủ quy định nền tảng |
| Dùng diễn đàn để nghiên cứu | Đọc điều mọi người nói về thương hiệu rồi cải thiện thông điệp và nội dung |
Đo lường thành công khi công cụ còn hạn chế
Câu hỏi thứ tư xoay quanh việc đặt tiêu chuẩn hiệu suất khi Google liên tục đổi chính sách. Lily Ray nhắc rằng sự thay đổi ảnh hưởng đến mọi người như nhau, nên bạn không cần tự trách. Từ nay, bạn nên tập trung vào thứ hạng cao hơn cùng các chỉ số gần với kinh doanh.
- Mức hiển thị có sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo.
- Khảo sát nâng cao thương hiệu.
- Ấn tượng thương hiệu.
Câu hỏi thứ năm thừa nhận thực tế khó khăn: không có công cụ tương đương Search Console cho ChatGPT, và công cụ phân tích hiện chưa tách riêng lưu lượng từ bản tổng quan hay chế độ trí tuệ nhân tạo. Dù vậy, bạn vẫn thích nghi được. Một nguồn khác cũng nhấn mạnh rằng lượt nhắc tên, lượt hiển thị, trích dẫn và cảm xúc ở câu trả lời của máy đang quan trọng hơn.
- Cấu hình công cụ phân tích để nhận diện lưu lượng giới thiệu từ các mô hình ngôn ngữ lớn.
- Thêm câu hỏi tự khai nguồn khách vào biểu mẫu liên hệ và hệ thống quản lý khách hàng, vì đó là cách hiếm hoi để nối ý định ngoại tuyến với mức độ tiếp xúc với máy.
- Chọn công cụ theo dõi có đo thị phần tiếng nói, trích dẫn và mức hiển thị của đối thủ.
Tìm kiếm bằng trí tuệ nhân tạo: đầu tư hay chạy theo xu hướng?
Ở câu hỏi thứ sáu, Lily Ray cho rằng cả hai nhận định đều đúng. Phần lớn điều gọi là tối ưu hóa cho tìm kiếm tạo sinh trùng với việc các nhóm tối ưu hóa tìm kiếm đã làm nhiều năm. Tại Amsive, nhóm của bà dùng biểu đồ Venn để minh họa và thấy mức chồng chéo khoảng 90%. Dữ liệu từ một buổi chia sẻ khác cho thấy khoảng 95% người dùng ChatGPT vẫn giữ thói quen dùng Google.
- Tạo nội dung độc đáo, dựa trên dữ liệu và có góc nhìn riêng.
- Giới thiệu những cây bút uy tín và thương hiệu đáng tin cậy.
- Đầu tư vào thương hiệu và tiếp thị nội dung, vì đó cũng là nền tảng của tìm kiếm tạo sinh.
Câu hỏi thứ bảy hỏi liệu các blogger ẩm thực và du lịch có nên chặn trình thu thập dữ liệu của máy hay không. Đây là bài toán khó. Chặn giúp bảo vệ nội dung độc quyền, nhưng cũng hạn chế khả năng hiển thị ở câu trả lời của máy, và không có gì đảm bảo mọi trình thu thập đều tôn trọng lệnh chặn.
| Lựa chọn | Lợi ích | Cái giá |
|---|---|---|
| Chặn trình thu thập | Giữ nội dung độc quyền, kiểm soát việc sử dụng lại | Mất hiện diện ở nền tảng nơi mọi người đang hỏi |
| Cho phép trình thu thập | Được trích dẫn và nhắc tên ở câu trả lời của máy | Chấp nhận nội dung có thể bị tổng hợp lại |
Lily Ray không cho rằng đa số công ty sẽ chọn con đường chặn, bởi nếu phần lớn người tiêu dùng tìm câu trả lời qua mô hình ngôn ngữ lớn thì rất khó biện minh cho việc rút lui khỏi hệ sinh thái đó. Với câu hỏi thứ tám về các bên liên quan khăng khăng đòi tối ưu hóa tìm kiếm tạo sinh, bà khuyên bạn bắt đầu bằng việc chia sẻ kiến thức và giữ thái độ cởi mở, vì tìm kiếm thực sự đang đổi thay.
Xu hướng: tìm kiếm chưa chết, nó đang mở rộng
Lily Ray nhắc rằng tối ưu hóa tìm kiếm đã bị tuyên bố đã chết ít nhất 150 lần ở 25 năm qua. Lần này khác ở chỗ khái niệm bị thu hẹp: ai coi nó chỉ là kéo thứ hạng bằng tối ưu hóa trên trang thì mô hình đó đã đổi. Bà vẫn đặt kinh nghiệm, chuyên môn, thẩm quyền và độ tin cậy, uy tín thương hiệu, lượt nhắc chiến lược và nội dung gốc làm trọng tâm.
Về xu hướng bị đánh giá quá cao, bà chỉ ra rằng nhiều chiêu được gọi là bí quyết thực chất chỉ là nguyên tắc cơ bản: tiêu đề thích hợp, địa chỉ có từ khóa và nội dung khớp mục đích tìm kiếm. Riêng bài danh sách tự quảng bá thì chắc chắn có thể hiệu quả, nhưng cũng có thể bị coi là rác. Một thương hiệu doanh nghiệp từng mất 49% mức hiển thị sau đợt biến động vào tháng 1 năm 2026.
Cập nhật thuật toán và ngành chịu ảnh hưởng nặng nhất
Thường thì Lily Ray không hoan nghênh các bản cập nhật lõi, vì chúng gây gián đoạn và làm thiệt hại cả doanh nghiệp vô tội. Nhưng năm nay bà kỳ vọng nhiều hơn, bởi những kẻ gửi thư rác đang thắng thế ở cả tìm kiếm bằng trí tuệ nhân tạo lẫn tìm kiếm truyền thống, và ngay cả các tính năng như nguồn ưu tiên cũng bị nội dung chất lượng thấp làm tràn ngập.
Bà nhắc lại rằng các đợt cập nhật vào tháng 3 và tháng 5 năm 2024 thuộc nhóm lớn nhất từng có, và dự đoán điều tương tự sẽ sớm quay lại, nhằm hạ thứ hạng nội dung trí tuệ nhân tạo thao túng người dùng cùng nội dung rác quy mô lớn, thậm chí là chính sách mới nhắm vào bài tự quảng bá xếp mình số một.
Về ngành chịu ảnh hưởng nhiều nhất, theo bà đó là các nhà xuất bản, nhất là trang tin tức và truyền thông sống nhờ nội dung thông tin ở giai đoạn đầu phễu. Họ phụ thuộc vào lưu lượng để huy động vốn, nên khi tìm kiếm bằng trí tuệ nhân tạo chiếm thêm không gian, số lượt nhấp chuột giảm đáng kể.
- Khuyến khích nhân viên xây dựng thương hiệu cá nhân, từ bài viết, video đến chiến dịch mạng xã hội, nhất là với khán giả trẻ.
- Đa dạng hóa nơi đăng nội dung ở các nền tảng như Threads, LinkedIn, Bluesky và X.
- Tạo nội dung mà mọi người muốn chia sẻ để bù đắp lượt nhấp tự nhiên đang giảm.
Bảng hành động cho năm 2026
| Lĩnh vực | Việc cần làm | Dấu hiệu thành công |
|---|---|---|
| Nội dung | Giảm sản lượng, tăng chuyên môn và sự kiểm duyệt của con người | Mỗi bài có góc nhìn riêng và dữ liệu thật |
| Đo lường | Theo dõi lượt nhắc tên, trích dẫn và nguồn khách tự khai | Biết khách biết đến bạn qua kênh nào |
| Hiện diện | Có mặt ở diễn đàn, mạng xã hội và bản tin email | Thương hiệu được nhắc tên không cần quảng cáo |
Giữ nguyên tắc, đổi cách phân phối
Nguyên tắc cốt lõi vẫn nguyên vẹn: hãy tạo nội dung mà người đọc muốn đọc và muốn chia sẻ, rồi đăng ở nơi đối tượng của bạn thường xuyên có mặt. Hãy đầu tư vào công cụ theo dõi để hiểu mức độ hiển thị ở câu trả lời của máy, đồng thời xây thương hiệu đủ mạnh để được nhắc tên và trích dẫn tự nhiên. Khi bạn giữ vững nền tảng thay vì chạy theo thuật ngữ mới, bạn sẽ đi qua năm 2026 vững vàng hơn.
