Bạn mở trang kết quả tìm kiếm và thấy một câu trả lời do máy soạn nằm ngay đầu trang, chiếm chỗ của những liên kết quen thuộc. Người dùng đọc nó, hài lòng và rời đi mà không nhấp chuột vào liên kết nào cả. Diễn biến ấy buộc cách làm tìm kiếm truyền thống phải thay đổi. Bài viết này giới thiệu dịch vụ mới của PRIZMA, phân tích dữ liệu hành vi quốc tế và chỉ ra những việc bạn có thể bắt đầu ngay hôm nay.
PRIZMA ra mắt dịch vụ đối phó mới
PRIZMA, công ty chuyên về tư vấn thương hiệu và tiếp thị nội dung, đã thông báo vào ngày 10 tháng 10 về việc ra mắt dịch vụ đối phó với tối ưu hóa mô hình ngôn ngữ quy mô lớn. Dịch vụ này kết hợp hai mảng việc, và mục tiêu chung là giúp thương hiệu được trích dẫn, được nhắc tên trong các câu trả lời của trí tuệ nhân tạo.
| Thành phần | Nội dung chính |
|---|---|
| Tư vấn tối ưu hóa mô hình ngôn ngữ | Chẩn đoán hiện trạng, phân tích mức độ tiếp xúc, báo cáo tối ưu hóa nêu rõ thứ tự ưu tiên và hỗ trợ triển khai. |
| Nghiên cứu phát hành kết hợp chuyên mục tìm kiếm | Tạo thông cáo nghiên cứu từ dữ liệu khảo sát, viết bài tối ưu cho tìm kiếm và tỷ lệ chuyển đổi, đồng thời tăng tỷ lệ được trích dẫn. |
| Mô hình hợp tác | PRIZMA phối hợp với công ty tiếp thị kỹ thuật số LiKG, tận dụng thế mạnh của cả hai bên. |
Điểm đáng chú ý là dịch vụ không tách tối ưu hóa tìm kiếm cũ ra khỏi cách làm mới. Thay vào đó, nó coi trích dẫn nội dung và đề cập thương hiệu là hai mặt của cùng một chiến lược hiển thị.
Đối với người làm tìm kiếm, ý nghĩa của thông báo này vượt ra ngoài một sản phẩm cụ thể. Nó cho thấy các đơn vị tư vấn bắt đầu đóng gói việc được trí tuệ nhân tạo nhắc đến thành một dịch vụ riêng, có quy trình, có báo cáo và có thứ tự ưu tiên. Khi thị trường đã có tên gọi cho một công việc, khách hàng của bạn sẽ sớm hỏi bạn về công việc đó.
Người dùng đang nhấp chuột ít đi
Trung tâm Nghiên cứu Pew đã phân tích dữ liệu duyệt web của 900 người trưởng thành tại Hoa Kỳ trong tháng 3 năm 2025. Kết quả cho thấy 18% lượt tìm kiếm tạo ra phần tóm tắt, và khi phần này xuất hiện, người dùng nhấp vào liên kết thường ở 8% lượt truy cập, thấp hơn mức 15% khi không có phần tóm tắt.
Ngay cả liên kết nằm bên trong phần tóm tắt cũng ít được chú ý, vì chỉ 1% lượt truy cập dẫn đến cú nhấp vào nguồn trích dẫn. Bên cạnh đó, khoảng 58% người tham gia từng gặp ít nhất một phần tóm tắt như vậy, nên hiện tượng này đã chạm đến đa số người dùng.
“Những kết quả này cho thấy một lát cắt về cách người dùng thật tương tác với phần tóm tắt do trí tuệ nhân tạo tạo ra trong lúc duyệt web hằng ngày.”
Nghiên cứu cũng ghi nhận người dùng có xu hướng kết thúc hẳn phiên duyệt web sau khi gặp trang có phần tóm tắt, so với trang chỉ gồm các liên kết. Điều này cho thấy câu trả lời tạo sẵn đang thỏa mãn nhu cầu của họ, và việc cạnh tranh chỉ bằng thứ hạng liên kết đã mất đi một phần sức nặng vốn có.
Tư vấn: bốn việc từ chẩn đoán đến triển khai
Mảng tư vấn đi theo logic của một quy trình y khoa, nghĩa là khám trước rồi mới kê đơn. Bạn không thể sửa điều mình chưa đo, vì vậy bước chẩn đoán luôn đứng đầu.
- Chẩn đoán. Đánh giá thương hiệu hiện được các hệ thống trí tuệ nhân tạo nhắc đến ra sao.
- Phân tích tình trạng tiếp xúc. Xác định thương hiệu xuất hiện ở những câu hỏi nào và vắng mặt ở những câu hỏi nào.
- Báo cáo tối ưu hóa. Sắp xếp các biện pháp theo mức độ ưu tiên để nguồn lực được dùng đúng chỗ.
- Hỗ trợ triển khai. Đồng hành cùng đội ngũ nội bộ khi biến khuyến nghị thành thay đổi thực tế.
Với bạn, bước thứ hai mang lại giá trị rõ nhất. Một bản đồ các câu hỏi mà thương hiệu có mặt hoặc vắng mặt giúp bạn thuyết phục cấp trên bằng bằng chứng thay vì bằng linh cảm.
Thông cáo nghiên cứu: dữ liệu độc quyền làm nguyên liệu
Mảng thứ hai khai thác thông cáo nghiên cứu, một dạng thông cáo báo chí được bổ sung dữ liệu từ khảo sát do chính doanh nghiệp thực hiện. Lý do rất đơn giản. Một con số mà không nơi nào khác có sẽ là thứ hệ thống trí tuệ nhân tạo muốn trích dẫn và là thứ phóng viên muốn đưa tin.
Nhờ vậy, một thông cáo nghiên cứu đi được ba chặng cùng lúc. Chặng đầu là tạo nội dung có giá trị báo chí, chặng thứ hai là sinh ra các bài viết bám sát nhu cầu tìm kiếm, còn chặng cuối là đưa người đọc đến hành động mà doanh nghiệp mong muốn. Bạn có thể xem đây là cách biến một khoản đầu tư khảo sát thành nhiều loại tài sản nội dung.
- Đạt thứ hạng cao hơn trên công cụ tìm kiếm nhờ bài viết được tối ưu hóa.
- Hướng đến mục tiêu cuối cùng là tỷ lệ chuyển đổi chứ không chỉ lượt xem.
- Cải thiện tỷ lệ được trí tuệ nhân tạo trích dẫn bằng các bài viết tích hợp dữ liệu độc quyền.
Cách làm này khớp với một phát hiện học thuật mà phần sau sẽ phân tích. Nội dung có số liệu cụ thể và nguồn rõ ràng luôn dễ được trích dẫn hơn nội dung chỉ nêu nhận định chung.
Bằng chứng từ nghiên cứu của Đại học Princeton
Nhóm nghiên cứu tại Đại học Princeton đã công bố công trình về tối ưu hóa cho công cụ tìm kiếm tạo sinh, được chấp nhận tại hội nghị khai phá dữ liệu hàng đầu năm 2024. Theo bản tổng hợp của Neuroflash, các thay đổi nội dung có thể tăng khả năng hiển thị trong câu trả lời tạo sinh tới 40%. Đó là kết quả thí nghiệm, không phải lời hứa cho mọi thương hiệu.
| Biện pháp | Mức thay đổi khả năng hiển thị | Ý nghĩa với bạn |
|---|---|---|
| Thêm trích dẫn nguồn uy tín | tăng 40,4% | Nêu tên nghiên cứu và nguồn gốc số liệu. |
| Thêm số liệu cụ thể | tăng 39,5% | Thay nhận định chung bằng con số có nguồn. |
| Thêm trích dẫn lời chuyên gia | tăng 38,1% | Gắn tên người nói và chức danh rõ ràng. |
| Nhồi từ khóa | giảm 10% | Cách làm cũ có thể phản tác dụng. |
Hai điều rút ra khá rõ. Thứ nhất, mật độ dữ kiện và nguồn dẫn là đòn bẩy mạnh nhất. Thứ hai, thói quen lặp từ khóa của thời tối ưu hóa truyền thống không giúp ích, thậm chí còn gây hại. Các con số khác nhau chút ít giữa những bản tổng hợp, nên bạn hãy xem chúng là xu hướng chứ không phải cam kết.
Hai cách làm đặt cạnh nhau
Để hình dung sự khác biệt, bạn có thể đối chiếu cách làm truyền thống với cách làm hướng đến câu trả lời của trí tuệ nhân tạo. Hai cách không loại trừ nhau, và dịch vụ của PRIZMA cũng kết hợp cả hai.
| Tiêu chí | Tối ưu hóa truyền thống | Tối ưu hóa cho mô hình ngôn ngữ |
|---|---|---|
| Mục tiêu | Xếp hạng cao để nhận lượt nhấp. | Được trích dẫn và nhắc tên trong câu trả lời. |
| Tín hiệu quan trọng | Từ khóa, liên kết, cấu trúc kỹ thuật. | Số liệu, nguồn dẫn, lời chuyên gia, độ rõ ràng. |
| Thước đo | Thứ hạng và lượt truy cập. | Tần suất và vị trí thương hiệu được nhắc đến. |
| Loại nội dung ưu tiên | Bài viết bao phủ chủ đề rộng. | Nội dung có dữ liệu độc quyền, dễ trích nguyên đoạn. |
Sự khác biệt về thước đo là điều khó nhất với nhiều đội ngũ. Khi lượt nhấp không còn là chỉ số duy nhất, bạn cần thêm một lớp đo lường mới để chứng minh giá trị của công việc. Lớp đo lường ấy có thể bắt đầu rất đơn giản, chẳng hạn một bảng tính ghi lại các câu hỏi, hệ thống được hỏi và việc thương hiệu có xuất hiện hay không.
Năm bước để bạn bắt đầu
Bạn không cần chờ ngân sách lớn mới hành động. Năm bước sau có thể triển khai song song với công việc hiện tại, và mỗi bước đều tạo ra dữ liệu mà bạn có thể mang vào cuộc họp với cấp trên.
- Lập danh sách câu hỏi. Ghi lại những câu mà khách hàng mục tiêu thường hỏi, rồi tự đặt chúng cho các hệ thống trí tuệ nhân tạo để xem thương hiệu có xuất hiện hay không.
- Rà soát nội dung. Tìm những trang chỉ có nhận định chung và đánh dấu chúng để bổ sung số liệu cùng nguồn dẫn.
- Tạo dữ liệu riêng. Thực hiện một khảo sát nhỏ với khách hàng và công bố kết quả dưới dạng thông cáo nghiên cứu.
- Viết đoạn mở đầu rõ ràng. Mỗi mục nên bắt đầu bằng một đoạn ngắn trả lời thẳng vào câu hỏi trong tiêu đề, để hệ thống dễ trích nguyên đoạn.
- Đo lường định kỳ. Ghi lại mức độ thương hiệu được nhắc đến theo tháng và đặt cạnh số liệu truy cập quen thuộc.
Những điều cần thận trọng
Dịch vụ của PRIZMA mới được công bố, nên hiện chưa có số liệu hiệu quả độc lập để bạn tham chiếu. Vì vậy, bạn nên xem thông báo này như một tín hiệu thị trường hơn là bằng chứng về kết quả.
- Đừng bỏ nền tảng tối ưu hóa tìm kiếm cũ, vì nó vẫn là cửa ngõ của phần lớn lượt truy cập.
- Đừng nhồi số liệu thiếu nguồn, vì độ tin cậy mới là thứ được trích dẫn.
- Đừng kỳ vọng kết quả tức thì, bởi các hệ thống trí tuệ nhân tạo cập nhật nguồn theo nhịp riêng.
- Đừng tự đo bằng cảm tính, hãy thiết lập quy trình kiểm tra lặp lại.
Thương hiệu cần chỗ đứng trong câu trả lời
Hành vi tìm kiếm đang dịch chuyển từ việc nhấp vào liên kết sang việc đọc câu trả lời có sẵn. Dịch vụ mới của PRIZMA phản ánh xu hướng ấy, nhưng nguyên lý nền tảng vẫn quen thuộc với bạn: nội dung có dữ liệu độc đáo, nguồn rõ ràng và giá trị thật sẽ được nhắc đến. Mỗi bước nhỏ hôm nay là một lợi thế vào ngày mai. Hãy bắt đầu bằng một bản chẩn đoán nhỏ và để số liệu dẫn dắt từng bước kế tiếp.