Nhiều người hỏi liệu tối ưu hóa công cụ tìm kiếm còn cần thiết khi trí tuệ nhân tạo lên ngôi. Câu trả lời là có, và tầm quan trọng của nó thậm chí còn tăng lên. Tuy nhiên, bạn không thể chỉ dừng lại ở việc chọn từ khóa. Bài viết này dùng một nghiên cứu trường hợp của một công ty cải tạo nhà cửa để chỉ ra những điểm mấu chốt giúp nội dung được cả người dùng lẫn trí tuệ nhân tạo đánh giá tích cực.
Ba điểm tiếp xúc của hoạt động tìm kiếm hiện nay
Khi nói về tìm kiếm, bạn cần nhìn vào ba điểm tiếp xúc khác nhau chứ không chỉ riêng Google. Chuyên gia Ezawa của Ayudante đã phân loại chúng tại sự kiện được Web担当者Forum tường thuật, và mỗi điểm đều đòi hỏi bạn hiểu cách nó lấy thông tin.
| Điểm tiếp xúc | Ví dụ | Mức độ liên quan đến tối ưu hóa truyền thống |
|---|---|---|
| Công cụ tìm kiếm truyền thống | Google, Bing | Hiệu quả trực tiếp |
| Trí tuệ nhân tạo tạo sinh | ChatGPT, Gemini, Copilot, Perplexity | Hiệu quả gián tiếp qua nguồn dữ liệu |
| Tổng quan và Chế độ trí tuệ nhân tạo của Google | Các tính năng ngay trên trang kết quả | Hiệu quả trực tiếp |
Bốn yếu tố của trí tuệ nhân tạo tạo sinh đều quay về nền tảng quen thuộc
Ông Ezawa liệt kê bốn điều quan trọng đối với trí tuệ nhân tạo tạo sinh, rồi kết luận rằng cuối cùng tất cả đều quy về tối ưu hóa công cụ tìm kiếm. Lý do là hệ thống này không trả lời mọi câu hỏi chỉ bằng dữ liệu đã huấn luyện, mà còn tham chiếu thông tin bên ngoài qua cơ chế truy xuất bổ sung, và kết quả của Google là một nguồn chính.
| Giai đoạn của trí tuệ nhân tạo | Yếu tố tối ưu hóa tương ứng |
|---|---|
| Thu thập và học hỏi dữ liệu | Khả năng thu thập, hiển thị dữ liệu và liên kết nội bộ |
| Hiểu nhu cầu tìm kiếm | Nghiên cứu nhu cầu và từ khóa |
| Cung cấp câu trả lời | Chất lượng nội dung |
| Trích dẫn và khuyến nghị | Các yếu tố bên ngoài trang |
Hệ quả thực tế rất rõ ràng: nếu Google chưa lập chỉ mục và đánh giá đúng một nội dung, nội dung ấy thậm chí không được chọn làm nguồn cho câu trả lời của trí tuệ nhân tạo. Vì vậy, làm tốt nền tảng cuối cùng sẽ dẫn đến tối ưu hóa tìm kiếm bằng trí tuệ nhân tạo.
Rào cản kỹ thuật dễ bị bỏ quên: JavaScript
Khả năng thu thập dữ liệu là điểm khởi đầu, nhưng không phải trình thu thập nào cũng giống Googlebot. Theo nghiên cứu của Vercel và MERJ, trình thu thập của OpenAI tạo ra 569 triệu yêu cầu trên mạng lưới của Vercel mỗi tháng, còn trình thu thập của Anthropic tạo ra 370 triệu. Dù tải các tệp JavaScript, chúng không thực thi chúng, và đó là điều bạn cần xử lý ngay.
| Chỉ số | Trình thu thập của OpenAI | Trình thu thập của Anthropic |
|---|---|---|
| Số yêu cầu mỗi tháng | 569 triệu | 370 triệu |
| Tỷ lệ yêu cầu tải tệp JavaScript | 11,50% | 23,84% |
| Thực thi JavaScript | Không | Không |
Lưu lượng của trình thu thập trí tuệ nhân tạo đang tăng nhanh
Bạn không nên xem trình thu thập của trí tuệ nhân tạo là hiện tượng nhỏ lẻ. Theo Vercel, hai trình thu thập lớn tạo ra gần 1 tỷ yêu cầu mỗi tháng trên mạng lưới của họ. Báo cáo do Search Engine Journal tổng hợp còn cho biết khối lượng này bằng khoảng 28% tổng lượng của Googlebot, và hơn 34% yêu cầu của chúng rơi vào các trang không tồn tại.
Con số cuối cùng cho thấy các trình thu thập này khá thiếu hiệu quả, nên liên kết hỏng hoặc địa chỉ cũ sẽ làm lãng phí cơ hội được đọc nội dung của bạn. Vì thế, bạn hãy rà soát nhật ký máy chủ để biết trình nào đang ghé thăm, trang nào bị bỏ sót và địa chỉ nào trả về lỗi.
- Kiểm tra nhật ký máy chủ để thấy tần suất ghé thăm của từng trình thu thập.
- Sửa hoặc chuyển hướng các địa chỉ cũ trả về trang không tồn tại.
- Đối chiếu trang được thu thập nhiều với trang mang lại giá trị kinh doanh.
Hành trình tìm kiếm quan trọng hơn việc khớp từ khóa
Chuyên gia Takahashi nhấn mạnh rằng cách thu thập thông tin có thể thay đổi, nhưng bản chất của quá trình ra quyết định thì không. Nguyên tắc lấy người dùng làm trung tâm vì thế vẫn đứng vững. Điều này nghĩa là bạn nên tối ưu hóa hành trình tìm kiếm theo kiến thức nền và ngữ cảnh của người dùng, thay vì chỉ ghép từ khóa.
“Nguyên tắc lấy người dùng làm trung tâm sẽ không thay đổi.”Tomoko Takahashi, Ayudante, theo bài tường thuật
Hãy lấy chủ đề cải tạo toàn diện làm ví dụ. Bước đầu tiên là phỏng vấn người dùng thực tế hoặc đại diện bán hàng và chăm sóc khách hàng, sau đó phác thảo bối cảnh tìm kiếm và mục tiêu cuối cùng. Người đang phân vân có thể tìm những cụm như chi phí xây dựng lại, hay nên xây lại hoặc cải tạo, và nếu chỉ nhìn vào từ khóa cải tạo, bạn sẽ bỏ lỡ họ.
Cơ chế mở rộng truy vấn khiến một câu hỏi thành nhiều tìm kiếm
Google cho biết Tổng quan và Chế độ trí tuệ nhân tạo có thể dùng kỹ thuật mở rộng truy vấn, tức phát ra nhiều tìm kiếm liên quan trên các chủ đề phụ để tạo câu trả lời, theo tài liệu chính thức. Các phân tích độc lập ước tính một câu hỏi thường sinh ra khoảng 8 đến 12 truy vấn con, theo Search Influence. Bạn nên coi con số này là ước tính, vì Google chỉ mô tả mức độ ấy là rất nhiều.
- Nội dung được chọn dựa trên khả năng trả lời nhiều chủ đề phụ, không chỉ một từ khóa.
- Trang mỏng hoặc trùng lặp ít có cơ hội được trích dẫn hơn trang bao quát và có thẩm quyền.
- Bạn nên lập bản đồ các chủ đề phụ trước khi viết, rồi liên kết nội bộ giữa chúng.
Ba biện pháp thực thi dựa trên hành trình tìm kiếm
Ông Takahashi quan sát thấy các trang cải tạo nhà cửa đã bắt đầu xuất hiện ở vị trí đầu với cụm từ chi phí xây dựng lại, và nội dung nhắc cả xây dựng lại tăng hạng rõ rệt. Bà lưu ý nhiều yếu tố có thể cùng đóng góp, nên bạn hãy xem đây là quan sát chứ không phải bằng chứng nhân quả.
Thiết kế màn hình: cải thiện hành vi người dùng để được đánh giá cao
Thiết kế màn hình là cách bố trí các thành phần trên một trang. Theo ông Takahashi, người dùng nhấp vào kết quả rồi tiếp tục duyệt được coi là lượt nhấp tốt, còn người quay lại kết quả ngay lập tức là lượt nhấp xấu. Ba cải tiến được nêu gồm sửa tiêu đề và mô tả, cải thiện màn hình hiển thị đầu tiên, và xem lại liên kết nội bộ cùng nút kêu gọi hành động.
| Chỉ số của trang nghiên cứu trường hợp | Mức thay đổi |
|---|---|
| Tỷ lệ nhấp chuột trên kết quả tìm kiếm | Tăng 166% |
| Tỷ lệ thoát trang | Giảm 14,6 điểm phần trăm |
| Tỷ lệ hoàn thành biểu mẫu | Tăng 183% |
| Thứ hạng tìm kiếm | Từ vị trí 16 lên vị trí 3 |
Từng biện pháp riêng lẻ không có gì đặc biệt. Chẳng hạn, việc thêm cụm nghiên cứu điển hình vào tiêu đề giúp diễn đạt rõ trang nói về điều gì, còn việc thu nhỏ phần mô tả giúp hình ảnh hiện ngay ở màn hình đầu. Sức mạnh nằm ở chỗ bạn liên tục tự hỏi vì sao người dùng đến trang, rồi cải thiện trải nghiệm theo câu trả lời ấy.
Hai câu hỏi thực hành về tiêu đề và liên kết nội bộ
| Câu hỏi | Với trí tuệ nhân tạo | Với tối ưu hóa truyền thống |
|---|---|---|
| Có nên đưa từ khóa mục tiêu vào tiêu đề, mô tả và thẻ tiêu đề? | Có | Có |
| Liên kết nội bộ có quan trọng không? | Có, nhưng cần hiển thị được khi không chạy JavaScript | Có, ảnh hưởng cả thu thập dữ liệu lẫn thứ hạng |
Kế hoạch hành động dành cho bạn
Kết bài
Trí tuệ nhân tạo không làm tối ưu hóa công cụ tìm kiếm mất giá trị, mà buộc bạn làm đúng và làm sâu hơn. Bạn cần bảo đảm máy đọc được nội dung, hiểu hành trình tìm kiếm của người dùng, và thiết kế trang để họ đạt mục tiêu nhanh nhất. Khi người dùng hài lòng, công cụ tìm kiếm và trí tuệ nhân tạo đều có lý do để chọn bạn, nên hãy bắt đầu với một trang quan trọng nhất của website ngay hôm nay.
